เราเคยรู้สึกไหมว่า…ใช้ชีวิตไปเรื่อยๆ แต่ไม่รู้ว่าเรากำลังเดินไปเพื่ออะไร บางครั้งแม้เราจะพยายามมาก ยอมทำงานหนัก อดทนกับหลายสิ่งหลายอย่าง แต่ในใจก็ยังรู้สึกว่าว่างเปล่า หรือไม่เป็นตัวของตัวเอง เราอาจไม่ได้เดินผิดทาง แต่อาจกำลังเดินอยู่บนทางที่ไม่ตรงกับค่านิยมของตัวเองก็ได้

“ค่านิยม” คือรากของชีวิต เพราะคือสิ่งที่เราให้ความหมาย ให้คุณค่า และยึดถืออย่างลึกซึ้ง มันไม่ใช่แค่ความเชื่อชั่วคราว แต่เป็นสิ่งที่หล่อหลอมวิธีคิดและวิธีใช้ชีวิตของเรา ตัวอย่างเช่น  

• ถ้าเราให้ค่ากับ “ความสงบ” เราจะไม่เลือกชีวิตที่วุ่นวายโดยสมัครใจ
• ถ้าเราให้ค่ากับ “ความยุติธรรม” เราจะไม่อยู่เฉยในสถานการณ์ที่รู้สึกว่าไม่เป็นธรรม
• ถ้าเราให้ค่ากับ “ครอบครัว” เราอาจจะยอมลดความทะเยอทะยาน เพื่อมีเวลากับครอบครัวมากขึ้น

ลองสำรวจดูว่าเราเคยมีช่วงเวลาที่รู้สึก “เป็นตัวเอง” มากที่สุดเมื่อไร? มีเรื่องไหนบ้างที่เรายอมเหนื่อยโดยไม่รู้สึกเสียดาย? เราอึดอัดกับอะไรเป็นพิเศษ ทั้งๆ ที่คนอื่นดูไม่รู้สึกอะไรเลย? คำตอบของคำถามเหล่านี้อาจพาเราไปพบกับคุณค่าที่อยู่ในใจเรามาตลอด เพียงแต่เราไม่เคยหยุดฟังมันจริงๆ เมื่อค่านิยมของเราชัด เราก็จะมีความมั่นใจมากขึ้นในการเลือกทางเดินชีวิต

หลายคนคิดว่าค่านิยมเป็นสิ่งที่ติดตัวมาตั้งแต่เด็กและเปลี่ยนไม่ได้ แต่ความเป็นจริงคือ ค่านิยมสามารถเปลี่ยนได้ เช่น ประสบการณ์ชีวิตเมื่อพบเจอเรื่องราวที่สะเทือนใจจากการสูญเสีย ความล้มเหลว ความรัก ค่านิยมที่เคยยึดถืออาจไม่ตอบโจทย์อีกต่อไป บางคนเติบโตมากับค่านิยมของครอบครัวที่เน้นว่าต้องประสบความสำเร็จก่อนจึงจะมีคุณค่า แต่เมื่อโตขึ้นก็เริ่มสงสัยว่าตัวเองอยากมีความสุขมากกว่ามีชื่อเสียงไหม? เมื่อเราหยุดเปรียบเทียบและอยู่กับตัวเองอย่างซื่อสัตย์ เราจะเริ่มแยกแยะออกว่า “ค่านิยมเดิม” อาจจะไม่ใช่อีกต่อไป

เราสามารถเปลี่ยนค่านิยมในแบบที่ตรงกับตัวตนในปัจจุบันมากขึ้นได้อย่างไร ให้เริ่มจากสังเกตตัวเอง ว่าสิ่งใดที่เราทำแล้วฝืน สิ่งใดที่ทำแล้วโล่งใจ หรือตั้งคำถามเบาๆ กับตัวเอง เช่น อะไรที่เคยให้ความสำคัญ…แต่ตอนนี้ไม่รู้สึกว่าใช่แล้ว อะไรที่เคยมองข้าม…แต่ตอนนี้กลับรู้สึกอยากมีในชีวิต หรืออยากเป็นคนแบบไหนในตอนนี้ เป็นต้น

ลองเขียนค่านิยมลำดับสูงสุดออกมา 5-10 ข้อ เช่น ความสุข ความสำเร็จ ความอิสระ ความรัก สุขภาพ ความปลอดภัย ความสามารถ ความมั่นคง การแข่งขัน ชื่อเสียงเกียรติยศ ฯลฯ

การรู้จักค่านิยมของตัวเองที่แท้จริงคือจุดเริ่มต้นที่สำคัญของการใช้ชีวิตอย่างมีความหมาย

Tag: Last But Not Least, การพัฒนาตนเอง